Словений мотт
| Словений мотт | |
|---|---|
| Ший цӀи | slovenski jezik, slovenščina |
| Паччахьалкхенаш | Словени, Австри, Итали, Маджарче, Хорвати, Немций мохк, США, Канада, Аргентина, Австрали, ЮАР |
| Керттера статус |
 Словени Европера союз |
| Мотт ле́беча́р дукхал | 2,2 млн |
| Классификаци | |
| ОагӀат | Евразе метташ |
|
|
| Йоазув | латиница (словений алфавит) |
| Меттай кодаш | |
| ГОСТ 7.75–97 | слв 610 |
| ISO 639-1 | sl |
| ISO 639-2 | slv |
| ISO 639-3 | slv |
Слове́ний мотт (slovenski jezik, slovenščina) — зӀилбухерча славяний меттай къулбаседа ткъоврон юкъе бода хӀиндий-европай мотт ба. Словений мотти лужицки метташи славяний метташта юкъе шоллен таьрахь леладераш ба.
Словений меттала къамаьл дераш 2 млн саг ва, царех дукхагӀбараш Словене бах.
Йоазув латиний алапата ларда тӀа да — гаевица.
«Словений» яхар «словацкий» мо, «славяний» яхилга да[1].
XIX бӀаьшерага кхаччалца эрсий меттала словений меттах «краински/крайнски», «виндски», «карниольски», «карнийски», «хорутански», «хорутанско-словенски/хорутано-словенски», «крайно-словенски» яха цӀераш йоахаш хиннай. XIX бӀаьшера чаккхенга дукхагӀа лелаеш хинна цӀи я «словиний», цун метта енай «словений» яха цӀи[2].
Словений метта 48 диалект я, уж 7 тоабанна юкъе йолх: Каринтийски тоаба, Приморски тоаба, Ровтарски диалектай тоаба, Гореньски тоаба, Доленьски тоаба, Штирийски тоаба, Паннонски тоаба. Къаьстта тоаба я Словений метта Кочевски говораш, эггара хьалха немций баьха Кочевье яхача шахьарера ийнна тоаба я из[3][4].
Словений меттала йоазув латиний ларда тӀа ду, цу юкъе лархӀац глаголица, кириллица лелаяра цхьацца дола масалаш. Латиницан эшам ба [ʒ], [ʃ], [tʃ] хьаракаш цахилар (эрсий метта «ж», «ш», «ч» яха оазаш я уж). Тайп-тайпарча наькъашца из хӀама тоаде гӀийрттаб Ӏилманхой. Реформаци яьча хана денз 1850 шерага кхаччалца «бохоричица» леладаьд. (Адама Бохорича цӀерагӀа я алапата цӀи) — латиний алапа S ши кеп лелаяр (s [з], ſ [с], z [ц], sh [ж], ſh [ш], zh [ч]) да из. Системан эшам ба дош долалуча [з]/[с], [ж]/[ш] башхало ца йовзийтар. Бохоричицаца эггара тӀехьара яздаьр ва йоазонхо Франце Прешерн 1800—1849 шерашка.
XIX бӀаьшера хьалхарча даькъе леладаьд Петр Дайнко цӀерагӀа дола «дайнчица», «метелчица» (Франца Метелко цӀерах хиннад из) леладаьд 1779—1860 шерашка), кириллица тӀара хьаийца [ʃ], [tʃ] и [ʒ] хьаракаш дола системаш.
XIX бӀаьшера юкъерча шерашкара денз хӀанзарча хана леладу модифицированни (ĆĐ) шин алапа дийкъа Людевита Гая хорватий алфавит («гаица»). ХӀанзара словений алапат 25 алапах латт (Q, W, X, Y юкъе доацаш, латиний алапаш да, Č, Š, Ž ӀотӀатеха).
Белгалдаккхар
- ↑ Bezlaj F. Etimološki slovar slovenskega jezika. — Ljubljana: Mladinska knjiga, 1995. — Т. III. — С. 265. — ISBN 86-11-14125-3.
- ↑ Дуличенко А. Д. Словенский язык // Языки мира. Славянские языки. — М.: Academia, 2005. — С. 198—199. — ISBN 5-87444-216-2.
- ↑ Дуличенко А. Д. Словенский язык // Языки мира. Славянские языки. — М.: Academia, 2005. — С. 199. — ISBN 5-87444-216-2.
- ↑ Toporišič J. Slovenska slovnica. — Maribor: Založba obzorja, 2000. — С. 23. — ISBN 961-230-171-9.