Говрбаьречун ди
| Говрбаьречун ди | |
|---|---|
 | |
| МаӀан | маӀача наьха цӀей |
| Дезду | Кавказе |
| Таьрахь | Тушола бетта 1-гӀа ди |
| Мишта дезду | маӀача наха ловцаш доах, совгӀаташ тел |
| Ӏадат | тайп-тайпара яхьаш, фестивалаш увттаяр, кагирхоша сакъердар |
Говрбаьречун ди (эрс: День джигита) — паччахьалкхен доаца хӀара шера тушола бетта 1-ча дийнахьа Кавказерча мехкашка дездеш дола цӀей да. МаӀача на́ха́ хетадаь да из.
Тархьар
Таханрча дийнахьа ховчох Кавказе Говрбаьречун ди дездар XX бӀаьшера 30-ча шерашкара хьадоагӀаш да. Ди хахкар а ди хьовзабар а массаза а чӀоагӀа даьржа хиннад Кавказа мехкашкарча маӀача наха юкъе. Кердача советий Ӏаьдало керда цӀейнаш вӀашагӀдохкаш дӀаувттадеча хана наьха сакъердлуш долча хӀамаех пайда эцаш хиннаб. Тахан мадарра ховш дац хьангареи мичахьеи доладаьд Говрбаьречун ди дездар.
Амма ховш да, цхьадолча хоамех, 1936 шера маьтсела бетта юхьиге Кавказерча хӀара областе локальни яхьаш оттаяь хинналга. ХӀаьта, маьтсела бетта 6-ча дийнахьа Кавказа юкъара яхьаш оттаяь хиннай Пятигорске пхьен ипподроме. 50 эзар хиллал нах хьабаьхка хиннаб. Цу дийнахьа парада юкъе хиннаб 1500 совгӀа дика баьри, 1400 физкультурник, 600 велосипедист, массехк мехкара: Нохч-ГӀалгӀай мехкара, Селий мехкара, ХӀирий мехкара, Къарший мехкара, Черсий мехкара, ГӀаьбарт-Малкхарий мехкара, иштта царца хиннаб тийркеи танеи гӀазкхий а, «Труд Ромен» яхача цигаьний колхозербараш а[1].
1936 шера маьтсела бетта 6-ча дийнахьа «Северо-Кавказский большивик» яхача газета тӀа кепатеха хиннаб цу дийнахьа дездаьча цӀейнах лаьца лустам. ТӀехьагӀа, маьтсела бетта 12-ча дийнахьа гӀалгӀай «Сердало» газета тӀа а баьккхаб из лустам, гӀалгӀай меттала таржам а деш[2].
Ха дӀа мел йода цӀей белгалдахар дитад, дӀадицденнад.
Говрбаьречун ди Кавказе дездар юхадоладаьд тӀехьарча ханашка. Юххьанца из юхаметтаоттадаьд ГӀалгӀай Республика Мехкдаь Овшанаькъан Руслана соцамца. Саькура бетта 23-ча дийнахьа, ерригача Россе Федераце мо Даьхен гӀончий ди ГӀалгӀайи Нохчийи мехкашка дездеш доацандаь, цунна когаметта хургдолаш лаьрхӀад хӀара шера тушола бетта 1-ча дийнахьа Говрбаьречун ди дездар. ЗаконагӀа саькура бетта 23-ча дийнахьа Даьхен гӀончий ди паччахьалкхен цӀей аьнна дусаш дале а, дика баьреш белгалбахар, къонахашта ловцаш дахар, уж даькъала бувцар, тайп-тайпара яхьаш увттаяр тушола бетта 1-ча дийнахьа хул[3].
Белгалдаккхар
- ↑ А. Кузнецов. Хроники истории: праздник «День джигита» в городе Пятигорске в 1936 году / «Казачество Северного Кавказа».
- ↑ Пивоваров, 1936, оа. 1.
- ↑ День Джигита / ТПП Республики Ингушетия, 1.03.2024.
ТӀатовжамаш
 | Укх лустама́ кхыдола РУВИКИ лустамаш тӀатовжаш дац. |