Рузба
Ва́ им дилла́ на́х, пӀаьраска ден ламаза кхайкачул тӀехьагӀа, АллахӀа цӀи яха сихалелаш, базар йите. Из шоана дикагӀа да, шо из ховш даларе. Ламаз даьчул тӀехьагӀа дӀа-хьа довлалаш лаьтта, АллахӀа камоаршал лохаш. АллахӀ дукх хьеха а ве, толам баккха мег оаш.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا نُودِيَ لِلصَّلَاةِ مِنْ يَوْمِ الْجُمُعَةِ فَاسْعَوْا إِلَىٰ ذِكْرِ اللَّهِ وَذَرُوا الْبَيْعَ ۚ ذَٰلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ فَإِذَا قُضِيَتِ الصَّلَاةُ فَانْتَشِرُوا فِي الْأَرْضِ وَابْتَغُوا مِنْ فَضْلِ اللَّهِ وَاذْكُرُوا اللَّهَ كَثِيرًا لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ
Рузба (да), Рузба-ламаз (да) (эрс: джума́-нама́з, пятничная молитва, Ӏар. صلاة الجمعة — [солят аль-джумуӀат]) — бусалба наьха параз дола жамаӀата ламаз. Маьждигашка пӀаьраска дийнахьа делкъа ламаза хана деш да из. Рузба-ламаз дар фараз долга белгалдаьд КъорӀан чу.
Динза даргдоацаш хилар
ПӀаьраска дийнахьа деш дола джамаӀата ламаз динза даргдоацаш да кхийнача маӀача наха. Кхалнахаи бераштеи из ламаз суннат да, ца дича мегаш да. Цхьаболча дийшача наха цу ламаза кхалнах цаихача бакъахьа лоархӀ[1]. Доацача бахьанах из ламаз ца деш дита йиш йолаш дац. Нагахьа санна хаоттамагахьа бохам хинна моттиг нийсъелча, маьждиге ца вахача мегаш да[2].
Ламаз дара аргӀа
Ламаз де вахалехьа эггара хьалха дизза лувчар тӀерадаккха, мӀара яккха, цӀена барзкъа тӀадувхар бакъахьа лаьрхӀа да. Хоза хьадж йоагӀа хӀама тохар могадаь да. Маьждиге вахалехьа во хьаж йоагӀа, кӀома хӀама яар могадаьдац. Ламаз дӀадехкалехь шозлагӀа молла кхайк, тӀаккха болабу хьехам — хутӀбат. Хьехам шин даькъах латт. Цу шин даькъа юкъе имам цхьан юкъа Ӏоха везаш ва. Хьехам баьнначул тӀехьагӀа имама тӀеххьа шин ракаӀатах латташ ламаз ду. Делкъа ламаза когаметта да пӀаьраска дийнахьа деш дола джамаӀата ламаз.
Лораде деза бехкамаш
Ламаз дӀаэцаргдолчча тайпара нийса хургдолаш лораде деза декхараши бехкамаши:
- Ламаз дешаш йола моттиг тоъал йоккха юрт хила езаш я.
- Цхьан юрта джамаӀата ламаза цхьан маьждиге гулбала беза. Нагахьа санна джамаӀата ламаз къаьстта де бахьан доацаш шин-кхаь маьждиге дой, бакъ лоархӀ хьалхагӀа даь ламаз[3].
- Делкъа ламаза хана чухьа де деза джамаӀата ламаз.
- Ламаз дилалехьа хьалха хьехам бе беза.
- Хьехам беча сакхетам болаш цхьа маӀа саг мукъагӀа хилча кхоачаш хулаш ба.
- ДжамаӀата рузба ламаз дар пхийттараваьнна сакхетам болча кхаь маӀача сагаца мукъа хила деза[2] (цхьабакъда кхыдола хетараш а дукха да).
- ДжамаӀата ламаз деш дола маьждиг массанена дийла хила деза[4].
Белгалдаккхар
- ↑ Посещение женщинами мечетей. Фонд Ихлас. — «Однако факихи-мутааххарун, следующие воззрениям ханафитского мазхаба, утверждали, что так как в последнее времена нравы сильно испортились и люди открыто совершают аморальные поступки, посещение пожилыми женщинами коллективных намазов – пусть это будет пятничная, пусть праздничная или же просто прослушивание лекции – является макрухом.» Хоам хьаийца таьрахь: 15.10.2025. Архиваци яьй 31.01.2013.
- ↑ 1 2 Нурдинов, Алим Пятничный намаз по мазхабу имама Абу Ханифы. Islamdag.ru (13.01.2012). Хоам хьаийца таьрахь: 15.10.2025. Архиваци яьй 6.05.2013.
- ↑ Шестой фарз? Islamdag.ru (22.06.2009). — «Если мечетей будет несколько, то пятничная молитва будет считаться в той, в которой она была совершена впервые. Следовательно, пятничная молитва, совершенная в другой мечети, будет считаться недействительной, и совершившие её, обязаны совершить полуденный намаз.» Хоам хьаийца таьрахь: 15.10.2025. Архиваци яьй 2.05.2013.
- ↑ Ехзаз Ажмери. Пятничная молитва в закрытом от свободного посещения месте. Askimam.ru. Хоам хьаийца таьрахь: 15.10.2025. Архиваци яьй оригинала тӀара 27.08.2013.
ТӀатовжамаш
- Джума // Ислам на Нижегородчине: энциклопедический словарь. — Медина.